Cynhaliaeth plant

  • Sut i drefnu cynhaliaeth plant?

    Mae llawer o rieni yn dewis gwneud cytundeb teuluol, ble gallant gytuno gyda’r rhiant arall am faint a sut i dalu cynhaliaeth plant rhwng ei gilydd.

    Os na allwch gytuno, neu os nad yw cytundeb teuluol yn gweithio, mae ffyrdd eraill i drefnu cynhaliaeth plant.

    Gallech wneud cais i wasanaeth cynhaliaeth plant statudol, fydd yn gallu gwneud trefniadau ar eich cyfer. Neu, mewn rhai achosion gallwch hefyd ddefnyddio’r llysoedd.

    Os nad ydych yn siŵr pa fath o drefniadau sydd orau i chi, edrychwch yn yr adran cymharu opsiynau. Gallwch hefyd ein ffonio am sgwrs gyfrinachol ar 0800 408 0308.

    Pen y dudalen
  • Pryd dylid dechrau talu cynhaliaeth plant?

    Dylech wneud popeth y gallwch i wneud trefniadau cynhaliaeth plant cyn gynted â phosib, fel na fydd eich plentyn yn colli allan ar y pethau sydd eu hangen.

    Y ffordd gyflymaf a hwylusaf i drefnu cynhaliaeth plant yw cytundeb teuluol. Gyda chytundeb teuluol, gellir dechrau talu cynhaliaeth plant pan ddaw rhieni i gytundeb.

    Bydd y rhan fwyaf o drefniadau statudol mewn grym o fewn mis o wneud cais. Fodd bynnag, mae cyfraith Cynnal Plant yn datgan bod atebolrwydd y rhiant sy’n talu cynhaliaeth i dalu’r gynhaliaeth yn dechrau ar y dyddiad pryd bydd y gwasanaeth cynhaliaeth plant statudol yn eu hysbysu (ar lafar neu yn ysgrifenedig) am y cais.

    Mae hyn yn golygu na all rhieni sy’n cael cynhaliaeth ofyn i’r gwasanaethau statudol gasglu cynhaliaeth plant cyn y dyddiad yma.

    Fel arfer, bydd yn cymryd rhwng 1 a 3 mis i roi gorchymyn llys ar gyfer cynhaliaeth plant mewn grym, yn dibynnu ar eich amgylchiadau.

    Top y dudalen
  • Pryd bydd cynhaliaeth plant yn stopio cael ei thalu?

    Gyda chytundeb teuluol, nid oes unrhyw reolau pendant ynglŷn â phryd bydd taliadau yn stopio - eich cyfrifoldeb chi a’r rhiant arall yw cytuno ar hynny.

    Os oes gennych drefniadau cynhaliaeth plant statudol, rhaid gwneud taliadau cynhaliaeth plant rheolaidd os yw plentyn:

    • o dan 16 oed;
    • o dan 20 oed ac mewn addysg llawn amser nad yw’n addysg uwch neu hyfforddiant cymeradwy, neu:
    • o dan 20 oed a bod budd-dal plant yn cael ei dalu ar ei gyfer, ac
    • o dan 20 oed ac erioed wedi priodi na chael partneriaeth sifil

    Ond, os bydd ôl-ddyledion cynhaliaeth plant wedi cronni ar achos, rhaid i’r ôl-ddyledion hynny gael eu talu, hyd yn oed os yw taliadau cynhaliaeth plant rheolaidd wedi stopio.

    Os oes gennych orchymyn llys ar gyfer cynhaliaeth plant, rhaid i chi gadw at y cytundeb sydd wedi ei osod allan yn y gorchymyn llys.

    Top y dudalen
  • Sut gallaf gyfrifo faint o gynhaliaeth plant i dalu neu i gael?

    Gall ein cyfrifydd cynhaliaeth plant roi syniad i chi o’r swm o gynhaliaeth plant y gallech ddisgwyl ei gael neu ei dalu os byddai gennych drefniadau cynhaliaeth plant statudol (trefniadau wedi eu gwneud drwy wasanaeth cynhaliaeth plant y llywodraeth).

    Gallwch ddefnyddio hyn fel man cychwyn ar gyfer eich sgwrs am sut i drefnu cynhaliaeth plant a chynnwys y ffigwr yma mewn cytundeb teuluol.

    Top y dudalen
  • Unwaith byddwn wedi gwneud ein trefniadau cynhaliaeth plant, oes bosib eu newid?

    Oes. Os oes gennych gytundeb teuluol, gallwch wastad ei addasu os bydd amgylchiadau chi neu’r rhiant arall yn newid. Os byddwch yn penderfynu nad cytundeb teuluol yw’r opsiwn iawn i chi, gallwch ofyn i wasanaeth cynhaliaeth plant statudol drefnu cynhaliaeth plant ar eich rhan.

    Os byddwch yn agor achos gyda’r gwasanaeth cynhaliaeth plant statudol, gallwch ei gau unrhyw bryd os ydych am wneud cytundeb teuluol gyda’r rhiant arall.

    Top y dudalen
  • Os ydw i’n gwahanu, pryd y dylwn i ddechrau trefnu cynhaliaeth plant?

    Dylech wneud popeth y gallwch i sicrhau bod gan eich plentyn drefniadau cynhaliaeth plant effeithiol – cyn gynted â phosib. Mae’n bwysig ar gyfer lles eich plentyn bod trefniadau cynhaliaeth plant mewn grym.

    Top y dudalen
  • Wrth drefnu cynhaliaeth plant, a fydd yn rhaid i mi rannu gwybodaeth bersonol?

    Os byddwch chi a’r rhiant arall yn penderfynu gwneud cytundeb teuluol ar gyfer cynhaliaeth plant, ni fydd rhaid cynnwys unrhyw un arall, felly gallwch gadw pethau’n breifat rhwng y ddau ohonoch.

    Mae cytundebau teuluol yn gweithio’n well os ydych yn onest ac agored gyda’r rhiant arall. Er enghraifft, os gallwch drafod eich materion ariannol ac os gallwch gytuno ar sut i rannu’r costau o fagu eich plant. Hefyd, os ydych yn fodlon rhoi eich manylion cyfrif banc i’r rhiant arall, gall gwneud taliadau rheolaidd gydag archeb sefydlog fod yn ffordd ddibynadwy a hawdd i reoli eich taliadau.

    Os ydych yn poeni am rannu gwybodaeth ariannol gyda’r rhiant arall, efallai bod dal ffordd y gallwch wneud i gytundeb teuluol weithio.

    Er enghraifft, os nad ydych am roi eich manylion banc iddynt, gallwch drefnu cynhaliaeth plant gan ddefnyddio gwasanaeth trosglwyddo arian. Neu gallwch gytuno i wneud a chael "taliadau yn lle cynhaliaeth" – ble mae’r rhiant sy’n talu cynhaliaeth yn talu am bethau (fel esgidiau ysgol) yn hytrach na thalu arian i mewn i gyfrif banc.

    Os byddwch yn dewis trefnu cynhaliaeth drwy ddefnyddio gwasanaeth cynhaliaeth plant, byddant angen gwybod pethau fel eich enw a chyfeiriad. Os mai chi ydy’r rhiant sy’n talu cynhaliaeth, byddant hefyd angen manylion eich incwm. Os mai chi yw’r rhiant sy’n cael cynhaliaeth, byddant angen eich manylion banc hefyd.

    Mae’r gwasanaeth cynhaliaeth plant statudol yn cymryd gofal i ddiogelu eich gwybodaeth bersonol. Maent yn dilyn rheolau’r Ddeddf Diogelu Data i sicrhau bod eich gwybodaeth bersonol wedi ei diogelu.

    Top y dudalen
  • Wrth drefnu cynhaliaeth plant, a fyddaf yn gorfod delio gyda llawer o waith papur?

    Dim o reidrwydd. Os byddwch yn dewis gwneud cytundeb teuluol ar gyfer cynhaliaeth plant, mae rhai pethau yr hoffech gael yn barod ar gyfer eich trafodaeth gyda’r rhiant arall (ewch i’r adran sut i wneud cytundeb teuluol). Unwaith byddwch wedi cytuno ar sut i roi a chael cynhaliaeth plant, mae’n syniad da ysgrifennu manylion y cytundeb i lawr. Gallwch ddefnyddio ein Ffurflen cytundeb teuluol i’ch helpu i wneud hyn.

    Os byddwch yn penderfynu gofyn i wasanaeth cynhaliaeth plant statudol drefnu cynhaliaeth plant ar eich rhan, gallwch wneud cais dros y ffôn.

    Top y dudalen
  • Os ydy’r rhiant sy’n talu cynhaliaeth ar fudd-daliadau, oes dal rhaid talu cynhaliaeth plant?

    Oes. Mae gan bob rhiant gyfrifoldeb ariannol am eu plant, ac nid yw hyn yn stopio os ydynt yn cael budd-daliadau gwladol.

    Gall ein cyfrifydd cynhaliaeth plant roi syniad i chi am y swm o gynhaliaeth plant y gallwch ddisgwyl ei gael neu ei dalu os byddai gennych drefniadau cynhaliaeth plant statudol a bod y rhiant ddylai dalu cynhaliaeth ar fudd-daliadau.

    Gallech ddefnyddio’r swm yma fel man cychwyn ar gyfer cytundeb teuluol. Ond, nid oes rhaid i gytundeb teuluol olygu arian yn unig. Gallwch weld beth i’w gynnwys mewn cytundeb teuluol.

    Top y dudalen top
  • Os ydy’r rhiant sy’n cael cynhaliaeth ar fudd-daliadau, a fyddant dal yn gallu gofyn am gael cynhaliaeth wedi ei thalu?

    Byddant. Fel arfer, bydd symiau cynhaliaeth plant yn seiliedig ar incwm y rhiant sy’n talu cynhaliaeth.

    Hefyd, ni fydd unrhyw gynhaliaeth plant maent yn ei gael yn effeithio ar fudd-dal y rhiant sy’n cael cynhaliaeth. Ond, yn ôl y gyfraith, mae’n ofynnol i rieni ddweud wrth y Ganolfan Byd Gwaith am unrhyw gynhaliaeth maent yn ei chael.

    Cewch fwy o wybodaeth yn yr adran Cynhaliaeth plant a budd-daliadau.

    Top y dudalen
  • Beth fydd yn digwydd os bydd y rhiant sydd i fod i dalu yn gwrthod talu cynhaliaeth plant?

    Gallwch ofyn i’r gwasanaethau cynhaliaeth plant statudol drefnu cynhaliaeth plant ar eich rhan. Gall y gwasanaeth gysylltu gyda’r rhiant sydd i fod i dalu cynhaliaeth a gwneud trefniadau i gasglu cynhaliaeth plant. Yna, gallant orfodi’r taliadau os bydd y rhiant yna’n gwrthod talu cynhaliaeth plant neu’n stopio talu.

    Top y dudalen
  • Oes bosib i mi drefnu cynhaliaeth plant heb gael cyswllt gyda’r rhiant arall?

    Oes. Gallwch ofyn i’r gwasanaethau cynhaliaeth plant statudol roi trefniadau cynhaliaeth plant mewn grym, heb i chi orfod cysylltu gyda’r rhiant arall. Gall y gwasanaeth drefnu popeth gyda chi a’r rhiant arall ar wahân.

    Top y dudalen
  • Sut gallaf drefnu cynhaliaeth plant os nad ydwyf yn gwybod ble mae’r rhiant arall yn byw?

    Gall y gwasanaeth cynhaliaeth plant statudol geisio darganfod ble mae’r rhiant arall yn byw a gallant drefnu cynhaliaeth plant ar eich rhan.

    Top y dudalen top
  • Beth sy’n digwydd os bydd y rhiant sydd i fod i dalu cynhaliaeth plant yn byw dramor?

    Gallwch wneud cytundeb teuluol gyda rhiant sy’n byw dramor, cyn belled â bod y ddau ohonoch yn gallu cytuno ar sut bydd hyn yn gweithio. Os nad ydych yn teimlo y gallech wneud hyn, efallai y gall y gwasanaeth cynhaliateh plant statudol drefnu cynhaliaeth plant ar eich cyfer. Os na allant wneud hynny, efallai y gallwch drefnu cynhaliaeth plant drwy’r llysoedd yn y DU. Gellir gorfodi gorchymyn a wneir gan lys yn y DU mewn sawl gwlad dramor. Gallwch ddarllen mwy yma am gynhaliaeth plant os bydd rhiant yn byw dramor.

    Top y dudalen
  • Os ydwyf yn talu cynhaliaeth plant, a fydd hyn yn sicrhau y câf weld fy mhlentyn?

    Na. Mae trefniadau cyswllt ar gyfer plant yn fater cwbl ar wahân i gynhaliaeth plant. Yn gyffredinol, cytunir bod yn well i blentyn os ydy’r ddau riant yn cymryd rhan lawn yn eu bywyd (cyn belled â bod hynny yn beth diogel i’w wneud) a gall hynny gael effaith bositif ar les y plentyn. Ond, mae’n bwysig peidio defnyddio hynny er mwyn bargeinio ar gyfer cynhaliateh plant.

    Os mai chi yw’r rhiant sydd i fod i dalu cynhaliaeth plant ac nad ydych yn cael gweld eich plentyn, gallwch dal gyfrannu tuag at eu magu drwy dalu cynhaliaeth plant.

    Cewch fwy o wybodaeth yn yr adran cynhaliaeth plant a threfniadau cyswllt.

    Os hoffech gael help i drefnu cyswllt, gallech siarad gyda NACCC, Cafcass, Resolution, National Family Mediation or Relate. Centre for Separated Families - hefyd yn cynnig gwybodaeth am gyswllt.

    Top y dudalen
  • Mae ein plant yn treulio amser yn byw gyda’r ddau ohonom. Beth mae hyn yn ei olygu o ran cynhaliaeth plant?

    Mae hyn yn golygu bod y ddau ohonoch yn cyfrannu at gostau byw y plentyn a gall eich trefniadau cynhaliaeth plant adlewyrchu hyn. Gallwch ddefnyddio ein cyfrifydd cynhaliaeth plant i roi’r nifer o nosweithiau bydd eich plentyn yn aros gyda phob rhiant. Gall hyn newid y ffigwr bydd y cyfrifydd yn ei roi i chi.

    Cofiwch mai dim ond amcangyfrif o’r swm y gallech ddisgwyl ei dalu neu ei gael os byddai gennych drefniadau cynhaliaeth plant statudol a roddir gan ein cyfrifydd cynhaliaeth plant.

    Top y dudalen
  • Ydy cynhaliaeth plant yn golygu arian sy’n mynd at y rhiant ddylai gael cynhaliaeth, a dim byd arall?

    Nid oes yn rhaid i hyn olygu arian yn unig. Os byddwch yn gwneud cytundeb teuluol, gallwch benderfynu bod y rhiant sy’n talu cynhaliaeth yn talu am bethau penodol ar gyfer y plentyn, (fel dillad newydd neu dripiau ysgol) – cyn belled â bod y ddau riant yn cytuno i hynny.

    Gallech hyd yn oed gytuno bod y rhiant sy’n talu cynhaliaeth yn talu tuag at filiau’r cartref yn hytrach na mewn arian parod. Neu, gallech gytuno i rannu gofal ar gyfer eich plentyn a chyfrif hynny fel cyfraniad y rhiant arall tuag at fagu’r plentyn. Gyda chytundeb teuluol, eich dewis chi fydd hyn i gyd.

    Gyda threfniadau cynhaliaeth plant statudol, rhaid i riant sy’n talu cynhaliaeth dalu’r symiau a gyfrifir gan y gwasanaeth cynhaliaeth plant statudol.

    Top y dudalen
  • Oes yn rhaid i mi roi gwybod i’r awdurdodau am gynhaliaeth plant fel incwm trethadwy?

    Os ydych yn ystyried Treth Incwm neu eich ffurflen hunanasesiad blynyddol, dylech wirio gyda Cyllid a Thollau EM (HMRC).

    Os ydych yn meddwl am gredydau treth, ni fydd taliadau cynhaliaeth plant yn effeithio ar eich dyfarniad credyd treth.

    Os ydych yn meddwl am Gymhorthdal Incwm, Lwfans Ceisio Gwaith yn seiliedig ar incwm neu Lwfans Cyflogaeth a Chymorth yn seiliedig ar incwm, dylech gofio bod y gyfraith yn gofyn i chi ddweud wrth y Ganolfan Byd Gwaith am unrhyw gynhaliaeth plant a gewch. Darllenwch fwy am sut mae cynhaliaeth plant yn effeithio ar fudd-daliadau .

    Top y dudalen
  • Os byddaf yn talu am bethau penodol, ydy hyn yn cyfrif fel cynhaliaeth?

    Os byddwch yn gwneud eich cytundeb teuluol eich hunan gyda’r rhiant arall, gallwch ddewis talu am bethau penodol ar gyfer eich plentyn (fel dillad newydd neu dripiau ysgol) yn hytrach na rhoi arian parod – cyn belled â bod y rhiant arall yn cytuno i hynny.

    Gyda chytundeb cynhaliaeth plant statudol, rhaid i chi dalu’r symiau a gyfrifir gan y gwasanaeth cynhaliaeth plant statudol. Wrth gwrs, gallwch brynu pethau penodol i’ch plentyn, ond bydd angen i hynny fod yn ychwanegol i’ch taliadau rheolaidd – ni fyddant yn cyfrif tuag at eich taliadau cynhaliaeth plant statudol.

    Top y dudalen
  • Sut gallaf wybod beth sy’n digwydd i’r arian cynhaliaeth plant dwi’n ei dalu?

    Gyda chytundeb teuluol, gallech gytuno i brynu pethau penodol i’ch plentyn, fel gwisg ysgol neu ddillad eraill – y ffordd yma, byddwch yn gwybod yn union ble mae eich arian yn mynd.

    Gyda threfniadau cynhaliaeth plant statudol, mae’r rhiant sy’n cael cynhaliaeth yn gyfrifol am benderfynu sut i wario’r gynhaliaeth plant rydych yn ei dalu. Felly, os ydych yn poeni am hyn, dylech geisio trefnu cynhaliaeth plant rhwng eich gilydd.

    Top y dudalen